Wij

Wij kunnen leven zonder elkaar. 

We zijn niet langer elkaars middelpunt. 

We hebben opgehouden onmisbare intimi te zijn. 


In het begin, 

hoorde we elkaar haast elke dag van de week. 

Soms tweemaal per dag. 

Korte en lange berichten. 

’s Morgens vroeg al, 

- Hoe heb jij geslapen? - 

spontane notities van genegenheid, 

passerende gedachten 

en de vragen, vragen, vragen die we stelden, 

getint met onze opwinding 

van elkaar te hebben gevonden. 


Wij kunnen leven zonder elkaar. 


We zijn niet langer elkaars middelpunt.


Toen was het twee of drie berichten per week. 


En dan, 

één sms-gesprek per week. 

Met haperend antwoorden.

Een korte samenvatting van wat we gedaan hadden

of wat we gingen doen. 

Niets bijzonder spannends. 

Geen verwijzingen naar wonderen. 


Wij kunnen leven zonder elkaar.


Nu zijn er twee of drie weken, 

soms langer, 

zonder de uitwisseling van sms’en. 

En als we dan korte berichtjes schrijven, 

zijn het meestal routinematige, 

puur feitelijke, 

vrijblijvend gebaren van lauwheid. 


Ik voel een vreemde, verdovende kalmte. 

Een gedempte shock. 

Een passieve eenzaamheid.

Vrouwen


Buffalo Calf Road Woman, 
ca. 1850-1879, was een Cheyenne-krijger en heldin. Ze is vooral bekend om haar rol in de Slag bij de Little Bighorn, waar ze haar broer redde en volgens overlevering bijdroeg aan de overwinning op het Amerikaanse leger.

Foto: publiek domein, ca. 1870-1875


Vrouwen


Louise Bourgeois, 
1911-2010, was een Frans-Amerikaanse kunstenaar, bekend om haar beeldhouwwerken en installaties. Haar werk verkent thema’s als herinnering, trauma en het lichaam, vaak met persoonlijke en psychologische diepgang. Ze is vooral beroemd om haar grote spin-sculpturen. 

Foto: Robert Mapplethorpe, Louise Bourgeois, 1982, black-and-white photograph, 20 x 16″. © The Robert Mapplethorpe Foundation/Art + Commerce.

Vrouwen


Rachel Carson, 
1907-1964, was een Amerikaanse marien bioloog en schrijfster. Haar boek Silent Spring bracht de schadelijke effecten van pesticiden aan het licht en gaf een belangrijke impuls aan de moderne milieubeweging.

Foto: U.S. Fish and Wildlife Services 

Vrouwen


Isadora Duncan, 
1877-1927, was een Amerikaanse danseres en choreografe, beschouwd als een pionier van de moderne dans. Ze brak met de klassieke ballettradities en ontwikkelde een vrije, expressieve stijl geïnspireerd door natuur en emoties.

Foto: Dover Street Studios, 38 Dover Street, Mayfair, London, UK. 1906-c.1912. 

Vrouwen


Eve Ensler,
 
1953-..., ook bekend als V, is een Amerikaanse toneelschrijver en activist. Ze werd wereldwijd bekend met The Vagina Monologues en zet zich in voor vrouwenrechten en het beëindigen van geweld tegen vrouwen.

Foto: Paula Allen

Vrouwen


Mary Cassatt,
 
1844-1926, was een Amerikaanse schilder en graficus die vooral actief was in Frankrijk. Ze was een belangrijke figuur binnen het impressionisme en bekend om haar intieme voorstellingen van moeders en kinderen.
Foto: Mary Cassatt, 1914. Frederick A. Sweet research material on Mary Cassatt and James A. McNeill Whistler, 1872-1975. Archives of American Art, Smithsonian Institution. Digital ID: 4001

Vrouwen


Annie M.G. Schmidt,
 
1911-1995, was een Nederlandse schrijfster, vooral bekend om haar kinderboeken en liedjes. Ze creëerde geliefde personages zoals Jip en Janneke, Pluk van de Petteflet en Otje. Ze
 wordt gezien als één van de belangrijkste auteurs in de Nederlandstalige jeugdliteratuur.

Foto: Annie M.G. Schmidt anp
Bronanp

Vrouwen


Gabriele Münter, 1877–1962, was een Duitse schilder en een belangrijke vertegenwoordiger van het expressionisme. Ze was lid van Der Blaue Reiter en stond bekend om haar kleurrijke landschappen en portretten.

Zelfportret: Gabriel Münter, 1909, olieverf op karton, onderdeel van de Ernst von Siemens Art Foundation München, Kasteelmuseum Murnau, VG Bild Kunst, Bonn 2024. 

Vrouwen


Fleur Pierets,
1973-..., 
is een Belgische kunstenaar, schrijver, spreker en LGBTQ+-activist. Ze werd bekend met haar project “22”, waarin ze wereldwijd trouwde om aandacht te vragen voor LGBTQ+-rechten, en schreef later het memoir Julian over haar overleden partner.

Foto: David Degelin

Vrouwen


Madeleine Albright, 1937-2022, was een Amerikaans diplomaat en politicus. Ze was de eerste vrouwelijke minister van Buitenlandse Zaken van de VS (1997-2001) en speelde een belangrijke rol in het Amerikaanse buitenlandse beleid na de Koude Oorlog.

Foto: Timothy Greenfield Sanders

Vrouwen


Maryam Mirzakhani, 
1977-2017, was een Iraans wiskundige en professor aan Stanford University. Ze won in 2014 als eerste vrouw de Fields Medal voor haar baanbrekende werk in de meetkunde en dynamische systemen.

Foto: Courtesy Stanford News Service

Vrouwen


Florence Nightingale,
1820-1910, was een Engelse sociaal hervormer, statistica, mystica en vooral bekend als grondlegster van de moderne verpleegkunde. 

Foto: Henry Hering 

Vrouwen


Lee Miller,
 
1907-1977, was een Amerikaanse fotografe en voormalig model. Ze werkte in Parijs samen met Man Ray en maakte surrealistische foto’s. Tijdens WOII werd ze correspondent voor Vogue. Ze legde de bevrijding van Europa vast, ook kampen zoals Dachau. Na de oorlog stopte ze grotendeels met fotografie en werd een creatieve en excentrieke kok.

Foto: David E. Scherman © Courtesy Lee Miller Archives, England 2019. 

Vrouwen


Frieda Belinfante,
1904-1995, was een Nederlandse celliste en dirigente die in 1955 Amerikaans staatsburger werd. Tijdens WOII was ze actief in het Nederlandse verzet. 

Foto: Archief Politie Amsterdam - ANWJ00557000008

Vrouwen


Sophie Scholl,
1921-1943, was een Duitse studente en verzetsstrijdster tegen het naziregime van Hitler. Ze was lid van de verzetsgroep Weisse Rose, die o.a. via pamfletten opriep tot passief verzet en vrijheid van meningsuiting. Samen met haar broer Hans Scholl verspreidde ze in 1943 anti-nazistische teksten aan de universiteit van München. Ze werden betrapt, gearresteerd door de Gestapo en na een kort proces ter dood veroordeeld. Sophie Scholl werd op 21-jarige leeftijd geëxecuteerd, maar groeide uit tot een symbool van moed en moreel verzet tegen onderdrukking.

Foto: unknown german police officer, file:Gestapo_photos_of_Sophie_Scholl_taken_after_her_capture_on_February_18,_1943.jpg

Vrouwen


Eva Perón,
1919-1952, was de echtgenote van Juan Perón en first lady van Argentinië van 1946 tot haar dood. Ze stond bekend als “Evita” en groeide uit tot een iconisch figuur dankzij haar sterke band met de arbeidersklasse en armen. Hoewel ze nooit verkozen werd, had ze grote politieke invloed. Via de Eva Perón Foundation zette ze omvangrijke sociale projecten op, zoals de bouw van huizen, scholen en ziekenhuizen. Daarnaast speelde ze een sleutelrol in de oprichting van de vrouwenafdeling van de Peronistische beweging, waarmee ze politieke participatie van vrouwen stimuleerde. Eva Perón blijft een omstreden figuur: voor velen is ze een heldin van sociale rechtvaardigheid, terwijl anderen haar zien als onderdeel van een autoritair regime. Ondanks haar korte politieke carrière geldt ze als een van de invloedrijkste vrouwen in de geschiedenis van Zuid-Amerika.

Foto: Getty Images

Vrouwen


Aisholpan Nurgaiypkyzy
, 2001/2002-..., is de eerste vrouwelijke adelaarjager die deelnam aan het Golden Eagle Festival in Ölgii, Mongolië. Haar verhaal werd verteld in de docu The Eagle Huntress.

Foto: Asher Svidensky

Debora

Profeet en rechter. 

Door velen

gerespecteerd en bezongen.  





Het derde deel van de trilogie is er!!

Debora. 

100 boekjes lieten Patricia Ghijsens Ezcurdia en ik printen bij Afreux. In het Nederlands of het Engels. Je kan een boekje via mij aankopen. 


Eergisteren hielden we als sluitstuk een presentatie van de drie boekjes. 







De tekst voegde ik in augustus 2025 toe aan deze post.


Debora



Debora. 

Profeet en rechter. 

Door velen

gerespecteerd en bezongen. 

Ze had een brede blik, 

keek verder dan wie dan ook.  

Ze liet zich niet inperken. 

Onder haar palm, 

tussen Rama en Bethel.


Deze stevige palm stond al jaren 

op een bijzonder mooi stuk land. 

Hier kweekte ze groenten, fruit en kruiden. 

Hier werkte ze hard.

Hier bestond haar tijd uit harken, zaaien, 

begieten, wieden, snoeien, oogsten, … .

Hier haalde ze kracht, ervaring en trots uit.


Het nieuws kwam tot bij haar

dat koning Jabin weer met een aanval dreigde.  

Hij onderdrukte haar volk al jaren 

en was nu in een strijd verwikkeld met Barak. 

Debora benaderde deze aanvoerder,

nodigde hem uit in haar tuin. 


Barak vertelde over de aanvallen.

Over de krijgers. 

De wagens met ratelende wielen.

De moorden. 

De meegeroofde kinderen. 

De buit die verdeeld werd. 

Elke man een meisje, soms wel twee. 

‘Er moet iets aan gedaan worden!’


‘Natuurlijk’, antwoordde Debora.

‘Daarom vroeg ik je te komen.

Jij moet met je mannen optrekken 

tegen Jabins legeroverste, Sisera. 

Vertrouw mij!

Je gaat hem verslaan!

Dit zal lukken!’


Barak twijfelde.  

Was weiß das Weib?

‘Ik heb te weinig mannen. 

Ze zijn trouwens ongeoefend. 

Slecht bewapend ook. 

Zo kan ik het gevecht toch niet aangaan?’


‘Luister, ik kom wel met je mee. 

We zullen dit samen doen. 

Alleen zal de overwinning niet jou toekomen, 

maar een vrouw.’           

Hij haalde zijn schouders op.                                         Wat zou het ook. 


Debora ging Barak voor.

Ze moedigde andere stammen aan, 

zweepte hen op

en kreeg zo nog meer soldaten achter zich. 


Barak en de zijnen verborgen zich bij de berg Tabor. 

Het leger van Sisera trok intussen 

met meer-de-re strijdwagens

door de bedding van de Kison. 


Plots barstte er een enorm onweer los. 

De aarde beefde. 

De hemel braakte vlagen regen uit. 

Het peil van de Kison steeg snel. 

Donder rolde zonder ophouden over de vallei. 

Bliksems schoten door de lucht. 


‘Nu! Ga nu!’

Barak daalde met zijn mannen de Tabor af. 

Toen Sisera en zijn leger de menigte zagen, 

brak er een enorme chaos uit. 

Deze tegenpartij was hen te groot. 


De wagens? 

Zij raakten vast in de modder, 

gingen aan spaanders. 

De paarden? 

Zij rukten zich in dolle paniek los.

De krijgers van Sisera? 

Zij gingen eraan. 

Ze werden onthoofd, doorspiest, 

afgemaakt, neergehaald, … . 


Sisera zelf? 

De schijtlaars kon te voet wegvluchten. 

Dit fiasco had hem verrast. 

Hij was nat, dorstig en uitgeput. 

Verwilderd liep hij rond, 

totdat hij de tent van Jaël zag. 


De vrouw die Debora voorzag. 

De vrouw die geprezen mag worden. 

De vrouw die de onderdrukking kots-

maar dan ook kotsbeu was. 

De vrouw die het hier ging afmaken. 

De vrouw in de tent. 

Hij drong er binnen. 

Jaël was alleen.  

Ze greep naar een deken, 

sloeg dat om zijn schouders. 

Hij vroeg om water. 

Jaël gaf hem melk. 

‘Ik moet rusten, 

laat niemand meer binnen.’ 

Jaël wees hem de slaapbank. 


En terwijl de gehate leider daar lag, 

sloeg zij, 

ramde zij, 

stootte zij, 

heel efficiënt, 

zonder aarzeling, 

met een hamer 

een tentpin door zijn hoofd. 


Hij viel van de bank tussen haar voeten. 

Jaël deed een stap achteruit. 

Terwijl zijn lichaam traag, 

langs haar benen naar beneden schoof, 

veegde ze de tentpin aan haar rok af. 

Daar, op de grond, bezweek hij. 


Jaël toonde het lichaam aan Barak, 

toen deze in zijn achtervolging 

langs haar tent liep. 

Hij boog zijn hoofd voor Debora’s voorspelling. 

Hij boog zijn hoofd voor Jaëls moed en kracht. 


De regens trokken weg. 

De winter ging voorbij.

De bloemen verschenen terug.

De wijnstok wortelde en groeide. 

De vijgenboom zat vol vruchten. 

De zangtijd brak aan.


Het deed Debora veel plezier.  

Ze zat op haar hurken, onder haar palm. 

En samen met Jaël haalde ze het onkruid weg.